|
تاریخ كردستان تا قبل از اسلام چندان روشن نیست. كردها اقوامی آریایی نژاد هستند كه چندین هزار سال قبل از میلاد به این منطقه مهاجرت كردهاند. در سالهای 16 تا 20 هجری قمری، قلعهها واستحكامات كردها به تصرف اعراب درآمد. فتح شهر "روز" و "ارادباذ" دو شهر كردنشین در سال 22 ه.ق صورت گرفت. در سال 23 ه.ق كه سپاه عرب در ایالات فارس مشغول فتوحات بود، اكراد فارس در دفاع از شهر فسا شركت داشتند. ابوموسی اشعری در سال 25 ه.ق شورش اكراد را سركوب كرد.
در سال 90 ه.ق اكراد فارس سر به شورش برداشتند ولی توسط حجاج بن یوسف تقفی سركوب شدند. درسال 224 ه.ق یكی از رهبران كرد در شهر موصل بر ضد خلیفه معتصم سر به شورش برداشت و خلیفه سردارمعروف "آیتاخ" را به جنگ او فرستاد. "آیتاخ" در این جنگ پیروز شد و بسیاری از اكراد را نیز به قتل رساند. درسال 281 ه.ق در زمان خلافت المقتدر بالله، بار دیگر اكراد سر به شورش برداشتند. در قرون چهارم، پنجم هجری خاندان "شدادیا" كه كرد بودند، در دبیل و گنجه حكومتهای مستقلی تشكیل دادند. در سال 359 ه.ق عضد الدوله دیلمی با كردهای موصل درگیر شد و پس از غلبه، قلاع آنها را ویران كرد و سران كرد را به قتل رسانید.
یكی از رویدادهای مهم دوره زمامداری شرف الدوله دیلمی (379-372 ه.ق) پیكار او در سال 377 ه.ق با"بدربن حسنویه " در كرمانشاه است كه منجر به پیروزی بدر شد. "بدربن حسنویه" در سال 405 ه.ق به دست یكی از طایفههای كرد كشته شد و شمس الدوله پسر فخرالدوله دیلمی تمامی متصرفات وی را ضمیمه قلمروخود گردانید.
شهرهای كردستان در زمان حمله مغول از قتل و غارت مصون نماند و در زمان تیمور و تركمانان قره قویونلوو آق قویونلو، كردستان و دیار بكر میدان تاخت و تاز سپاهیان تیمور شد.
شاه اسماعیل اول مؤسس سلسله صفوی به علت پیروی اكراد از مذهب تسنن روابط حسنهای با آنها نداشت، در مقابل سلاطین عثمانی در تقویت هرچه بیشتر كردها میكوشیدند.
با تشكیل سلسله زندیه برای نخستین بار در تاریخ ایران سلسلهای كرد نژاد به سلطنت رسید. در سال 1964میلادی، قاضی محمد همزمان با اشغال ایران توسط قوای متفقین و حمایت دولت روسیه از او، جمهوری خلق كردستان را تشكیل داد ولی پس از تخلیه كامل ایران از قوای متفقین و اعزام سپاه دولت مركزی به آذربایجان وكردستان، این جمهوری از هم پاشید.
كردستان امروزی یكی از نواحی و استانهای مهم و استراتژیك سرزمین ایران به شمار میرود و همچنان رو به توسعه و رشد است.
استان كردستان از لحاظ فرهنگی جذابیتهای بسیار جالب توجهی دارد كه نظیر آن در سایر نقاط ایران كمتردیده میشود. زبان، شعر، رقص، موسیقی و آداب و رسوم به جای مانده در این پهنه از سرزمین ایران، قدمتی دیرینه دارد. زبان كردی یكی از زبانهای گروه هندی- اروپایی است و دستور زبان ویژهای دارد. این زبان در ایران چند شاخه مشخص دارد كه عبارتند از: شاخه اورامی كه یك لهجه بسیار قدیمی با اصالت تاریخی است، شاخه سورانی كه مهم ترین و رایج ترین شاخه زبان كردی به شمار میرود، شاخه كرمانشاهی كه در كرمانشاه رایج است. | 
